Her insanın yüreğinde yastığa baş koyar koymaz uyuyanlara ve çok yiyip, kilo almayanlara karşı bir Ukbe ve bir dem hayranlık vardır. Küre-i Arşta uykusuzluk rekoru kadınlarda 130 gün, erkeklerde ise 210 gün olarak tespit edilmiştir. İnsan yaşantısının üçte biri uykuyla geçmektedir.

Uyku, öyle bir olgu ve ihtiyaçtır ki, vücudu virüs ve iltihaplara karşı koruyan etkenlerden birisidir. Çünkü koruyucu bağışıklık sisteminin güçlenmesinde büyük rol oynar. Günlük yeterli uyumayan kişilerin bağışıklık sistemleri çökmekte ve beyin açısında da ciddi sorunlar boy göstermektedir. Bilinç, duygu ve algı bozuklukları görülür. Enerji toplayamayan beyin, kişide huysuzluk ve halüsülasyon görme belirtileri gösterir.

Uyku uyuyamamanın ise birçok nedenleri bulunur. Uykuya dalma güçlüğü, gece uyanma, sabaha kadar uyuyamama, daimi uyku bölünmeleri, kaliteli uyku çekememe, uykudan halsiz uyanma, karabasan basması gibi daha birçok şikâyet unsuru sıralanabilir. Kaliteli uyku uyumayan bir kişide baş ağrısı, yorgunluk, halsizlik, dikkat toparlayamama, tansiyon ve yoğunlaşma eksikliği gibi belirtiler görülür.

“Trafik kazalarının büyük kısmı sabah saatlerinde yaşanmaktadır. Nedeni ise uykusuzluk halidir.”

Uykusuzluk Nedenleri

Kaliteli uyku uyumaya, sürekli veya sıkça uykusuzluk yaşamaya neden olan birçok etken vardır. Bunların en yaygın ve etkili olanları ise şunlardır;

  • Alkol,
  • Kafein ve Tein maddesi içerek içecekler,
  • Fizyolojik (bedensel) rahatsızlıklar,
  • Vitamin eksikliği,
  • Aşırı stres,
  • Takıntı huyu,
  • İlaç kullanma,
  • Biyolojik saatin bozulmuş olması,
  • Psikolojik sorunlar,
  • Depresyon ve bunalım,
  • Aşırı heyecan, korku veya endişe,

Uykusuzluğun Getirdiği Sorunlar

  • Kalp krizi,
  • Reflü,
  • Felç,
  • Alerjik tepkimeler,
  • Enfesyonlara çabuk yakalanma,
  • Sıkça hasta olma,
  • Zayıflama,
  • Bağışıklık sisteminin çökmesi.

Uykusuzluğa Karşı Önlemler

Kaliteli uyku, mutlu yaşamın yegâne unsurudur. Dolayısıyla birey, uyku düzenini en üst seviyeye çıkarmalı ve kaliteli uykuya ulaşmalıdır. Uykusuzluk sorunlarına karşı ise birtakım önlemler alınabilmektedir.

  • Bireysel olarak kişi, kendisine yatma ve kalkma saati belirlemelidir. (23:00 – 07:00)
  • Bu saatlerden 6 saat evvel ağır egzersizleri, ağır ve yağlı gıda tüketimini, sıvı alımını kesmelidir.
  • Alkol, Sigara, Kafein tüketimini tamamen durdurmalıdır.
  • Yatağa girmeden evvel duş almak, kitap okumak gibi rahatlatıcı etkinliklere yönlenmek faydalı olacaktır.
  • Yatak odasında uyku harici hiç bir eyleme müsaade edilmemeli, tv seyretme, kitap okuma, yemek yeme vb. alışkanlıkları terk edilmelidir.
  • Oda sıcaklığı düşürülmeli, karanlık ortam oluşturulmalıdır.
  • Yatağa girildiğinde 15 – 30 dakika boyunca uykuya geçmekte zorlu yaşıyorsanız, yatakta durmak yerine, kalkmalı ve uykunuz gelene kadar kitap okumalısınız. Kitap seçiminde titiz davranmalı, beyni aşırı yormayan ve keyif veren eserler okumalısınız. Yahut da yorucu olmayan bir takım uğraşlara uykunuz gelene kadar yönelebilirsiniz. Uykunuz geldiğinde ise yatağa girmeli, uğraşları uzatmamalısınız.
  • İkinci yatağa girme durumunda da yine 20 dakika içerisinde uykuya geçme zorluğu yaşanıyorsa tekrar yataktan kalmalı, yatak dışında beklemelisiniz. Çarşaf, yastık vb. temiz olduğundan, odanın havalandırılmış olduğundan emin olmalısınız. 3 dakika kadar ayakta durup, yatağa tekrar girmeli ve 3’lü Hal taktiğini uygulamalısınız.
    • 3’lü Uyku Hal Taktiği: Aynı an ve demde 3 farklı icraatta beyne işlem yaptırmaktır. Sağ tarafınıza yatın, gözlerinizi kapatıp 3’lü Hal taktiğini uygulayın;
      • Sakin ve raht biçimde nefes alın (Nefes alışlarınızın bilincinde olun).
      • Her nefeste 3’er defa sizin için kutsallığı bulunan kelimeyi, kutsal bir varlığın ismini tekrar edin.
      • Bütün düşüncelerden arınmaya çalışarak, başparmağınızı hafifçe yukarı – aşağı hareket ettirin. (Her lafız tekrarında bir kez yukarı-aşağı hareket ettirin.)
    • 3’lü Uyku Hal Taktiği ile 3 farklı işlemi beyne uygulamış olursunuz. Bu da daha rahat ve sakin bir uykuya geçiş evresinin temelini atar. Öncesinde ise diğer unsurlara dikkat etmeniz durumunda ise yaklaşık 6 saat kaliteli bir uyku çekmenize vesile olur. Bu taktik ekseninde kişi, nefes alma ve bilincinde olma haline girer, Parmağı ile fiziksel eylemi gerçekleştirir, Düşüncelerden uzaklaşma yahut derin düşünme haliyle arınma safhasına geçer. Kelimelerin tekrarı ile zihinsel dağılma önlenir, stres ve depresyon halleri ortadan kaldırılır.
  • Yatağa girdiğiniz ve uykuya daldığınız saat ne olursa olsun, sabah uyanma saatine uymalı, vaktinde mutlaka uyanmalısınız ve ASLA gün içerisinde şekerleme yapma, kestirme gibi alışkanlıklar edinmemelisiniz.

Kaliteli uyku ilkelerinin uygulanması ilk 3 gün alışma ve uyarlanması süreci olacağından aksayabilir, verimlilikte zorluklar yaşanabilir. Fakat akabinde ki günlerde düzene girecek ve kaliteli uyku toplam 7 gün sonrası elde edilmiş olacaktır ki, akabinde ise mutlu yaşamın tomurcukları atılmaya başlayacaktır.

NOT: 15 Gün düzenli biçimde tüm unsurlara uyulmasına rağmen sorun çözülemiyor ve uyku sorunu giderilemiyorsa, mutlaka uzman bir doktorla görüşülmelidir.

UNUTMAYIN! Uyku, zinde ve mutlu bir hayatın en temel ilkesi ve adımıdır.